Навуковая школа

Навуковая школа па лясной фітапатолагii

 

Фёдараў

1. Заснавальнік - Фёдараў Мікалай Ільіч, доктар біялагічных навук, прафесар, выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь.

 

2. Год стварэння - 1956.

 

3. Кіраўнік - Звягінцаў Вячаслаў Барысавіч, кандыдат біялагічных навук, дацэнт, загадчык кафедры лесааховы і драўніназнаўства.

 

4.   Асноўныя напрамкі навуковых даследаванняў, якія праводзяцца ў рамках навуковай школы:

1) Вывучэнне прычын ўзнікнення масавых пашкоджанняў і хвароб лесу і распрацоўка мерапрыемстваў па абмежаванні іх шкоднаснасці;

2) Комплексныя даследаванні гнілевых хвароб драўняных парод у Беларусі;

3) Вывучэнне біялагічных асаблівасцяў і магчымасцяў прамысловага вырошчвання ядомых дрэваразбуральных грыбоў на лясных плантацыях і ў кантраляваных умовах;

4) Вывучэнне фізіка-механічных уласцівасцяў драўніны парод мясцовай флоры і перспектыўных интрадуцэнтаў у залежнасці ад лесаводча-таксацыйных параметраў дрэвастою;

5) Вывучэнне дэградацыі якасці драўніны ў працэсе біядэструкцыі лесаматэрыялаў;

6) Кантроль эфектыўнасці метадаў і сродкаў аховы драўнянай прадукцыі ад біяпашкоджанняў.

5. Колькасны і якасны склад навуковай школы:

Усяго - 17

- Кандыдатаў навук - 11 (Ярмак І.Ц., Паўль Э.Э, Якімаў М.І., Арнольбік В.М., Бабко І.М., Каўбаса М.П., ​​Ярмаловіч В.А., Звягінцаў В. Б., Хвасько А.У., Целеш А.Д., Южык Н.У.)

- Маладых навукоўцаў да 35 гадоў - 6.

 

6. Асноўныя навуковыя вынікі, найбольш значныя укаранёныя распрацоўкі, колькасць падрыхтаваных дактароў і кандыдатаў навук:

Распрацавана сістэма аператыўнага шматузроўневага кантролю за лесапаталагічным станам лясоў, і праведзены яе доследна-вытворчыя выпрабаванні.

Распрацавана і ўкаранёна інтэграваная сістэма мерапрыемстваў па абароне хваёвых насаджэнняў ад каранёвых гніляў, ствалавых шкоднікаў і інструкцыя па наземным лесопаталагічным абследаванні лясоў Беларусі.

Удасканалены і ўкаранёны новыя тэхналогіі ў лесагаспадарчай і прамысловай вытворчасцях, якія забяспечваюць павышэнне прадуктыўнасці і ўстойлівасці лясоў, рацыянальнае выкарыстанне лясных рэсурсаў, вытворчасць канкурэнтнай і імпартазамяшчальнай прадукцыі, узмацненне эканамічных, экалагічных і сацыяльных функцый лясоў.

Вывучаны відавы склад патагенных грыбоў роду Armillaria ў лясах Беларусі, распрацаваны мерапрыемствы па дыягностыцы і абмежаванні шкоднаснасці выкліканай імі каранёвай гнілі.

Усяго атрымана 30 патэнтаў.

Вынікі навукова-даследчай працы школы былі апублікаваныя ў выглядзе вялікай колькасці манаграфій, падручнікаў, артыкулаў. Найбольш значнымі сярод іх з'яўляюцца наступныя:

Федоров, Н.И. Корневые гнили хвойных пород: Монография.– М.: Лесная пром-сть, 1984.– 199 с.

Искусственное выращивание съедобных грибов / Е.С. Раптунович, Н.И. Федоров. – Мн.: Вышэйшая школа, 1994.– 206 с.

Федоров, Н.И. Основные факторы региональных массовых усыханий ели в лесах Восточной Европы / Грибные сообщества лесных экосистем: Мат-лы координационных исследований.– М.; Петрозаводск: РАН, 2000.– 317 с.

Федоров, Н.И. Смоляной рак сосны обыкновенной в лесах Беларуси / Н.И. Федоров, Ярмолович В.А. // Грибные сообщества лесных экосистем. Том 2. Под редакцией В.Г. Стороженко, В.И. Крутова. Москва-Петрозаводск: Карельский научный центр РАН, 2004. С. 239–255.

Федоров, Н.И. Особенности формирования еловых лесов Беларуси в связи с их периодическим массовым усыханием / Н.И. Федоров, В.В. Сарнацкий.– Мн.: Технология, 2001.– 180 с.

Федоров, Н.И. Защитная обработка древесины: Учебник для лесотехнических техникумов / Н.И.Федоров, М.Д. Бывших.– М.: Лесная пром-сть, 1981.– 196 с.

Федоров Н.И. Практикум по древесиноведению и лесному товароведению: Учебное пособие для вузов / Н.И. Федоров, Э.Э. Пауль, Е.С. Раптунович.– Мн.: Вышэйшая школа, 1984.– 198 с.

Федоров, Н.И. Лесная фитопатология. – Мн.: 2004.– 462 с.

Федоров, Н.И. Древесиноведение и лесоматериалы. Практикум / Н.И. Федоров, Э.Э. Пауль. – Мн.: 2006.– 292 с.

Федоров, Н.И. Лесная фитопатология. Лабораторный практикум / Н.И. Федоров, В.А. Ярмолович. – Мн.: 2005.– 448 с.

Федоров, Н.И. Лесное товароведение / Н.И. Федоров. – Мн.: 2010.– 432 с.

Звягинцев, В.Б. Грибные сообщества лесных экосистем (раздел Массовое усыхание ясеня в Беларуси) / Под ред. В.И. Крутова, В.Г. Стороженко. Том 3. М.; Петрозаводск: Карельский научный центр РАН, 2012. – 192 с.

Усяго ў рамках навуковай школы падрыхтавана:

а) дактароў навук - 3  

Фёдараў М.І. (1970)

Паляшчук Ю.М. (1991)

Смаляк Ю.Л. (1992)

 б) кандыдатаў навук - 28, у тым ліку:

- Фёдараў М.І. (1956) - кіраўнік Віхроў В.Я.

 - Стайчанка Н.І. (1969) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Ярмак І.Ц. (1971) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Бадзяй С.У. (1972) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Барадуля Э.І. (1972) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Новікаў М.А. (1973) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Снігіроў Г.С. (1977) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Паляшчук Ю.М. (1978) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Шаршнёў М.В. (1978) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Паўль Э.Э. (1979) - кіраўнік Віхроў В.Я.

- Смаляк Ю.Л. (1979) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Якімаў М.І. (1979) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Маршчакіна Т.М. (1983) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Бабко І.М. (1986) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Арнольбік В.М. (1986) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Няўстроева Л.М. (1987) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Якавенка Г.В. (1988) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Уда Н.М. (1989) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Башар А.Д. (1992) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Парфёнава Г.Г. (1992) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Сцяпнёнак М.В. (1993) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Каўбаса М.П. (1996) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Ярмаловіч В.А. (2003) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Звягінцаў В.Б. (2003) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Хвасько А.У. (2004) - кіраўнік Фёдараў М.І.

- Праходскі С.А. (2011) - кіраўнік Капліч В.М.

- Целеш А.Д. (2012) - кіраўнікі Фёдараў М.І., Грыгарцэвіч Л.М.

- Южык Н.У. (2013) - кіраўнік Звягінцаў В.Б.

7.   Замежныя публікацыі:

Fedorov N.I., Poleschuk J.M. Conifer root rot studies in the USSR for the years 1976–1978 / Eur. J. For. Path. – Hamburg und Berlin: Verlag Paul Parey, 1981. – Vol. 11. – p. 44–50.

Korhonen K., Fedorov N.I., La Porta N., Kovbasa N.P. Abies sibirica in the Ural region is attacked by the S ttype of Heterobasidion annosum // Eur. J. For. Path. – Berlin: Blackwell Wissenschafts-Verlag, 1997. – Vol. 27. – p. 273–281.

Fiodorov N.I. Eastern Europe and Baltic Countries // Heterobasidion annosum: biology, ecology, impact and control/ edited by S. Woodward …[et al.]. – Wallingford UK, New York, USA: CAB International. –1998. – p. 387–405.

Федоров Н.И. Основные факторы региональных массовых усыханий ели в лесах Восточной Европы / Грибные сообщества лесных экосистем: Мат-лы координационных исследований.– М.; Петрозаводск: РАН, 2000.– 317 с.

Федоров Н.И., Ярмолович В.А., Ковбаса Н.П. Бактериальная водянка березы в лесах Беларуси. / Проблемы лесной фитопотологии и микологии.- Петрозаводск, 2005. – С. 346–350.

Fedorov N.I., Belomesyatseva D.B., Kirilenkova N.F. Scots pine diseases by micromycetes in Belarus //XV Congress of Eur. Myc. Saint-Petersburg, 2007. – p. 240–241.

Zvyagintsev V.B., Baranov O.Yu., Мelnik L.F. Pathogenic fungal diseases of branches of the ash in the drying out plantations in Belarus / Fungi and lichens in the Baltics and Beyond: XVIII Symposium of the Baltic Mycologists and Lichenologists Lithuania, Dubingiai. 2011. Р. 21.

Звягинцев В.Б., Южик Н.В. Об изменении фенодат ели европейской (Picea abies)  в Беларуси / Вестник Московского государственного университета леса – Лесной вестник. – 2012. – Т. 84. – С. 167–170.

Сазонов. А.А., Кухта В.Н., Блинцов А.И., Звягинцев В.Б., Ермохин М.В. Массовое усыхание еловых лесов Беларуси на рубеже XX–XXIвв. и пути минимизации его последствий Лесное хозяйство. М., 2014 – №3. С. 9–12.

8. Навуковыя сувязі з айчыннымі навуковымі арганізацыямі і міжнароднай навуковай супольнасцю (пералік з указаннем характару сувязяў):

Падтрымліваюцца навуковыя сувязі з Фінскім інстытутам лесу «METLA», Латвійскім інстытутам лесу «Silava», Інстытутам лесазнаўства РАН, Санкт-Пецярбургскай лесатэхнічнай акадэміяй, Усерасійскім інстытутам абароны раслін, Карэльскім інстытутам лесу РАН, Маскоўскім дзяржаўным універсітэтам лесу, Беластоцкім політэхнічным універсітэтам, Познаньскай сельскагаспадарчай школай, Львоўскім тэхналагічным універсітэтам, Ульянаўскім дзяржаўным універсітэтам, Белацаркоўскім дзяржаўным універсітэтам, Сібірскім дзяржаўным тэхналагічным універсітэтам, Інстытутам лесу НАН Беларусі, Інстытутам аховы раслін НАН Беларусі, Інстытутам мікрабіялогіі НАН Беларусі, Інстытутам эксперыментальнай батанікі НАН Беларусі, Цэнтральным батанічным садам НАН Беларусі, Беларускім дзяржаўным універсітэтам, Гомельскім дзяржаўным універсітэтам і інш.

 

9. Грамадскае прызнанне навуковай школы

9.1. навуковыя прэміі (дзяржаўныя, міжнародныя, акадэмій і універсітэтаў), атрыманыя членамі навуковай школы (назва і год прысуджэння):

Фёдараў М.І. - узнагароджаны Ордэнам Пашаны, 2005 

9.2. ганаровыя навуковыя званні, атрыманыя членамі навуковай школы (назва і год прысваенне):

Фёдараў М.І. - Акадэмік Беларускай інжынернай акадэміі, 1997 г.